IAY216 İlk ve Acil Yardım Stajıİstanbul Galata ÜniversitesiAkademik Programlar İlk ve Acil YardımÖğrenciler İçin Genel BilgiDiploma EkiErasmus BeyanıUlusal Yeterlilikler
İlk ve Acil Yardım
Önlisans TYYÇ: 5. Düzey QF-EHEA: Kısa Düzey EQF-LLL: 5. Düzey

Ders Genel Tanıtım Bilgileri

Ders Kodu: IAY216
Ders İsmi: İlk ve Acil Yardım Stajı
Ders Yarıyılı: Bahar
Ders Kredileri:
Teorik Pratik Kredi AKTS
0 0 0 5
Öğretim Dili: TR
Ders Koşulu:
Ders İş Deneyimini Gerektiriyor mu?: Hayır
Dersin Türü: Zorunlu
Dersin Seviyesi:
Önlisans TYYÇ:5. Düzey QF-EHEA:Kısa Düzey EQF-LLL:5. Düzey
Dersin Veriliş Şekli: Yüz yüze
Dersin Koordinatörü: Öğr.Gör. Nadiye Camcı
Dersi Veren(ler): Öğr.Gör. Nadiye Camcı
Dersin Yardımcıları:

Dersin Amaç ve İçeriği

Dersin Amacı: Öğrencinin okulda edindiği teorik bilgileri ve laboratuvar ortamındaki becerilerini; hastane öncesi acil sağlık hizmetleri (112 ambulansları) ve hastane acil servis ortamında, gerçek hastalar üzerinde, profesyonel etik kurallar çerçevesinde ve bir ekip disipliniyle uygulayabilmesini sağlamaktır.
Bu ders, SKA 3: Sağlıklı ve Kaliteli Yaşam ile ilişkilidir; çünkü fizik muayene teknikleri, laboratuvar sonuçlarının yorumlanması, hastane öncesi ve sonrası süreçlerde kullanılan ilaçlara ilişkin bilgi ve vaka temelli uygulamalar yoluyla öğrencilerin acil hasta bakımına yönelik bilgi, beceri ve klinik karar verme yetkinliklerini geliştirmeyi amaçlamaktadır. Bu yetkinliklerin kazandırılması, acil durumlarda zamanında ve etkili müdahalenin sağlanmasına katkı sunarak ölüm ve sakatlıkların azaltılmasını ve bireylerin sağlıklı ve kaliteli bir yaşam sürdürebilmesini desteklemektedir.
Aynı zamanda ders, SKA 11: Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar ile ilişkilidir; çünkü kazalar, afetler ve toplum temelli acil durumlarda sistematik hasta değerlendirmesi, güvenli ilaç kullanımı ve ekip temelli vaka yönetimi becerilerinin geliştirilmesini hedefleyerek etkin, koordineli ve sürdürülebilir acil sağlık hizmeti sunumunu desteklemekte ve toplumun acil durumlara karşı dayanıklılığının artırılmasına katkı sağlamaktadır.

Dersin İçeriği: Bu ders; vaka yönetimi, hasta/yaralı değerlendirme, acil müdahale teknikleri ve nakil süreçlerini kapsayan uygulama odaklı bir içeriktir.
Vaka Öncesi Hazırlık: Ambulans ve acil servis ekipmanlarının kontrolü ve kullanıma hazır hale getirilmesi.
Olay Yeri Yönetimi: Sahne güvenliği, triyaj (START protokolü) ve komuta kontrol merkezi ile iletişim.
Resüsitasyon Uygulamaları: Temel ve ileri yaşam desteği (TYD/İYD) uygulamaları.
Travma Vakalarına Yaklaşım: Sabitleme teknikleri (boyunluk, KED yeleği, vakum sedye), kanama kontrolü ve multisistem travma yönetimi.
Medikal Aciller: Göğüs ağrısı, nefes darlığı, diyabetik aciller, nöbetler ve zehirlenmelerde protokol takibi.
Girişimsel Beceriler: Damar yolu açma, ilaç hazırlama/uygulama, havayolu araçları (entübasyon yardımcılığı, supraglottik araçlar) kullanımı.

Öğrenme Kazanımları

Bu dersi başarıyla tamamlayabilen öğrenciler;
Öğrenme Kazanımları
1 - Bilgi
Kuramsal - Olgusal
1) DÖÇ 1. Hızlı Değerlendirme Yapar.
2) DÖÇ 2.. Medikal ve endokrin acil durumları analiz ederek hasta nakil sürecini yönetir.
2 - Beceriler
Bilişsel - Uygulamalı
1) DÖÇ 3. Ekipman Yönetir: Ambulans ve acil serviste bulunan tüm tıbbi cihazları (defibrilatör, monitör, aspiratör vb.) güvenli şekilde kullanır.
2) DÖÇ 4. Profesyonel İletişim Kurar: Sağlık personeli, hasta yakınları ve diğer kolluk kuvvetleri ile stres altındayken profesyonel iletişim dilini sürdür.
3 - Yetkinlikler
İletişim ve Sosyal Yetkinlik
Öğrenme Yetkinliği
1) DÖÇ 5.Farmakolojik Müdahale Yapar: Acil durumlarda kullanılan ilaçların endikasyon, kontrendikasyon ve dozlarını bilerek, yetkisi dahilinde uygular.
Alana Özgü Yetkinlik
Bağımsız Çalışabilme ve Sorumluluk Alabilme Yetkinliği
1) DÖÇ 6. Kayıt ve Raporlama Yapar: Yapılan tüm müdahaleleri adli ve tıbbi açıdan eksiksiz şekilde vaka formuna (ASOS vb.) işler.

Ders Akış Planı

Hafta Konu Ön Hazırlık
1) Oryantasyon ve Güvenlik (Ö1) Ambulans donanımı, tıbbi cihazların yerleri, telsiz protokolleri ve KKD (Kişisel Koruyucu Donanım) kullanımı.
2) Hasta Değerlendirme (ABCDE) (Ö2) Birincil ve ikincil muayene, yaşamsal bulguların (tansiyon, nabız, SpO2, şeker) ölçümü ve yorumlanması.
3) Temel Yaşam Desteği (TYD)(Ö2) Kesintisiz CPR, OED (Otomatik Eksternal Defibrilatör) kullanımı ve havayolu tıkanıklıklarında müdahale.
4) İleri Yaşam Desteği (İYD) - I (Ö1) Manuel defibrilasyon, ritim tanıma (şoklanabilir/şoklanamaz) ve monitörizasyon teknikleri.
5) İleri Yaşam Desteği (İYD) - II (Ö3) Resüsitasyon ilaçlarının (Adrenalin, Amiodaron vb.) hazırlanması ve uygulama yolları.
6) Havayolu Yönetimi (Ö3) BVM kullanımı, airway yerleştirme, entübasyon hazırlığı ve supraglottik (LMA vb.) araçların uygulanması.
7) Sıvı Tedavisi ve İlaç Uygulama (Ö1) Periferik IV yol açma, kristaloid sıvı yönetimi ve ampul/flakon hazırlama teknikleri.
8) Ara Sınav Staj Dosyası Kontrolü
9) Travma Yönetimi - Baş/Boyun/Gövde (Ö5) Servikal Atel (boyunluk) takılması, KED yeleği kullanımı ve göğüs travmalarına yaklaşım.
10) Ekstremite Travmaları ve Sabitleme (Ö3) Kırık/çıkık yönetimi, atelleme teknikleri, pelvis kemeri ve turnike uygulamaları.
11) Vaka Nakli ve Taşıma Teknikleri (Ö3,Ö4) Kaşık sedye, vakum sedye, sandalye sedye kullanımı ve dar alanlardan hasta tahliyesi.
12) Medikal Aciller (Kardiyovasküler) (Ö1,Ö2,Ö4,Ö5,Ö6) ACS (Akut Koroner Sendrom), dekompense kalp yetmezliği ve inme (skala kullanımı) vakaları.
13) Medikal Aciller - II (Solunum/Nöroloji) (Ö1,Ö2,Ö3,Ö4,Ö5,Ö6) KOAH/Astım atakları, anafilaksi yönetimi ve nöbet geçiren hastaya yaklaşım.
14) Özel Durumlar (Pediatri/Doğum/Geriatri) (Ö6) Acil doğum eylemi yardımı, yenidoğan canlandırması ve pediatrik doz hesaplamaları.
15) Final Sınavı Final Tarihi Akademik Takvimde Yayınlanacaktır.
15) Final Sınavı Klinik Eğitici Puanı

Kaynaklar

Ders Notları / Kitaplar: Klinikte gözlemledikleri vakalar, yaptıkları girişimler
Diğer Kaynaklar: -T.C. Sağlık Bakanlığı. (2022). Hastane Öncesi Acil Sağlık Hizmetleri Eğitim ve Uygulama Protokolleri. Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü.
-Bledsoe, B. E., Porter, R. S., & Cherry, R. A. (2020). Paramedic Care: Principles & Practice (5th ed.). Pearson. (Türkçe Çeviri: Paramedik ve Hastane Öncesi Acil Tıp, Güneş Tıp Kitabevleri).
Yardımcı Kaynaklar:
-American Heart Association (AHA). (2020). CPR and ECC Guidelines.
-Kıraç, F. (Ed.). (2021). Obstetrik Aciller ve Yenidoğan Resüsitasyonu. Ankara Nobel Tıp Kitabevleri

Ders - Program Öğrenme Kazanım İlişkisi

Ders Öğrenme Kazanımları

1

2

3

4

5

6

Program Kazanımları
1) İlk ve Acil Yardım alanındaki kaynaklardan ve eğitiminden aldığı bilgileri meslek hayatında değerlendirir ve uygular.
2) Alan terminolojisini etkin kullabilir.
3) İlk ve Acil Yardım alanı ile ilgili teknolojileri kullanır.
4) İlk ve Acil Yardım ile ilgili konularda sahip olduğu teknolojik bilgi ve becerileri kullanarak ilgili kişi ve kurumları bilgilendirir, sorunlara ilişkin çözüm önerilerini yazılı ve sözlü olarak aktarır.
5) Hasta/yaralıyı değerlendirebilir ve sorununu saptayabilir.
6) Ambulans içerisinde bulunan tüm malzeme ve ekipmanları tanıyabilme, uygun şekilde kullanabilme ve bakımını yapabilir.
7) Birey ve halk sağlığı iş güvenliği ve çevre koruma konularında yeterli bilince sahiptir ilgili yasa, yönetmelik, mevzuata ve mesleki etik kurallarına uygun davranır.
8) Meslektaşları, hastaları ve hasta yakınları, hekimler ve tüm sağlık çalışanları ile etkin bir iletişim kurar.
9) Acil durumlarda hızlı, doğru ve etkili karar verme becerisine sahiptir.
10) Olay yeri güvenliğini sağlar ve triyaj uygulamalarını etkin şekilde gerçekleştirir.
11) Temel ve ileri yaşam desteği uygulamalarını güncel protokollere uygun olarak gerçekleştirir.
12) Kriz, afet ve olağan dışı durumlarda ekip çalışması içinde görev ve sorumluluklarını yerine getirir.
13) Mesleki gelişiminin sürekliliğini sağlar; bilimsel gelişmeleri takip eder ve yaşam boyu öğrenme bilinciyle hareket eder.

Ders - Öğrenme Kazanımı İlişkisi

Etkisi Yok 1 En Düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 En Yüksek
           
Dersin Program Kazanımlarına Etkisi Katkı Payı
1) İlk ve Acil Yardım alanındaki kaynaklardan ve eğitiminden aldığı bilgileri meslek hayatında değerlendirir ve uygular. 3
2) Alan terminolojisini etkin kullabilir. 2
3) İlk ve Acil Yardım alanı ile ilgili teknolojileri kullanır. 1
4) İlk ve Acil Yardım ile ilgili konularda sahip olduğu teknolojik bilgi ve becerileri kullanarak ilgili kişi ve kurumları bilgilendirir, sorunlara ilişkin çözüm önerilerini yazılı ve sözlü olarak aktarır. 3
5) Hasta/yaralıyı değerlendirebilir ve sorununu saptayabilir. 1
6) Ambulans içerisinde bulunan tüm malzeme ve ekipmanları tanıyabilme, uygun şekilde kullanabilme ve bakımını yapabilir. 1
7) Birey ve halk sağlığı iş güvenliği ve çevre koruma konularında yeterli bilince sahiptir ilgili yasa, yönetmelik, mevzuata ve mesleki etik kurallarına uygun davranır. 1
8) Meslektaşları, hastaları ve hasta yakınları, hekimler ve tüm sağlık çalışanları ile etkin bir iletişim kurar. 4
9) Acil durumlarda hızlı, doğru ve etkili karar verme becerisine sahiptir.
10) Olay yeri güvenliğini sağlar ve triyaj uygulamalarını etkin şekilde gerçekleştirir.
11) Temel ve ileri yaşam desteği uygulamalarını güncel protokollere uygun olarak gerçekleştirir.
12) Kriz, afet ve olağan dışı durumlarda ekip çalışması içinde görev ve sorumluluklarını yerine getirir.
13) Mesleki gelişiminin sürekliliğini sağlar; bilimsel gelişmeleri takip eder ve yaşam boyu öğrenme bilinciyle hareket eder.

Öğrenme Etkinliği ve Öğretme Yöntemleri

Ölçme ve Değerlendirme Yöntemleri ve Kriterleri

Staj/ Yerinde Uygulama Değerlendirmesi

Ölçme ve Değerlendirme

Yarıyıl İçi Çalışmaları Aktivite Sayısı Katkı Payı
Uygulama 1 % 30
Ara Sınavlar 1 % 30
Final 1 % 40
Toplam % 100
YARIYIL İÇİ ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTU KATKISI % 60
YARIYIL SONU ÇALIŞMALARININ BAŞARI NOTUNA KATKISI % 40
Toplam % 100

İş Yükü ve AKTS Kredisi Hesaplaması

Aktiviteler Aktivite Sayısı Süre (Saat) İş Yükü
Derse Özgü Staj 20 8 160
Toplam İş Yükü 160